Monthly test planning for all students of class 2nd to 5th under Nipun Maharashtra Abhiyan
Monthly test planning for all students of class 2nd to 5th under Nipun Maharashtra Abhiyan
Regarding the monthly test planning for all students of class 2nd to 5th under the Nipun Maharashtra Abhiyan….
📌 महत्त्वाची सूचना
शिक्षकांद्वारे केली जाणारी अध्ययन स्तर चाचणी दि. २३ मार्च ते २८ मार्च दरम्यान आयोजित करण्यात येणार आहे. सदर चाचणी या शैक्षणिक वर्षातील शेवटची चाचणी असणार आहे.
तत्पूर्वी सर्व पर्यवेक्षकांनी आपल्या कार्यक्षेत्रातील शाळांची पुनर्चाचणी वेळेत पूर्ण करणे अत्यावश्यक आहे, जेणेकरून विद्यार्थ्यांच्या अध्ययन स्तराचे अचूक मूल्यमापन करता येईल.
सर्वांनी नियोजनबद्ध पद्धतीने काम करून ही प्रक्रिया वेळेत व प्रभावीपणे पूर्ण करावी, ही विनंती. चला, एकत्रित प्रयत्नातून शैक्षणिक गुणवत्ता अधिक बळकट करूया.
NIPUN APP
19 Mar 2026 06:00 PM
ALSO READ 👇
NIPUN – Student Reassessment
Regarding re-testing of students from “Nipun Super Schools” under the Nipun Maharashtra Campaign…
महाराष्ट्र शासन शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग
राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, महाराष्ट्र, पुणे
जा.क्र/राशैसंप्रपम/ग.वि./निपुण महाराष्ट्र/२०२६/२०
दि. १२/०३/२०२६
प्रति,
शिक्षणाधिकारी (प्राथमिक व माध्यामिक), जिल्हापरिषद (सर्व),
प्रशासन अधिकारी (शिक्षण), नगरपालिका/नगरपरिषद/नगरपंचायत (सर्व)
शिक्षण निरीक्षक (पश्चिम/दक्षिण/उत्तर), मुंबई
विषय : निपुण महाराष्ट्र अभियान अंतर्गत “निपुण सुपर शाळांतील” विद्यार्थ्यांची पुनर्चाचणी घेणेबाबत…
संदर्भ: १) शासन निर्णय क्रमांक संकीर्ण २०२१/प्र.क्र.१७९/एसडीई-६, दिनांक २७ ऑक्टोबर २०२१ समक्रमांकित दिनांक ०५ मार्च, २०२५
२) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्र जा.क्र. SCERT-४४.०/११/२०२५-MATHSI/१५९०९९५/२०२५ दि. ०९ डिसेंबर २०२५
३) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्र जा.क्र.SCERT-४४.०/११/२०२५-MATHSI/१७२६४८०/२०२६
दि. १७ फेब्रुवारी २०२६ ४) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्र जा.क्र/राशैसंप्रपम/ग.वि./निपुण महाराष्ट्र/२०२६/१८
दि.२० फेब्रुवारी २०२६
५) मा. आयुक्त (शिक्षण) महाराष्ट्र राज्य, यांच्या अध्यक्षतेखाली VC द्वारे आयोजित आढावा बैठकीतील निर्देश दि.०६ मार्च २०२६
उपरोक्त संदर्भीय विषयान्वये, भारत सरकार यांच्या निपुण भारत अभियानांतर्गत इयत्ता दुसरीपर्यंतच्या सर्व विद्यार्थ्यांसाठी सन २०२६-२७ पर्यंत पायाभूत साक्षरता व संख्याज्ञान कौशल्ये प्राप्त करण्याचे उद्दिष्ट देण्यात आले आहे. सद्यस्थितीत प्राथमिक स्तरावरील विद्यार्थ्यांसाठी विशेष प्रयत्न करण्याची आवश्यकता असल्याचे निदर्शनास आल्याने इयत्ता दुसरी ते पाचवीच्या सर्व विद्यार्थ्यांसाठी निपुण महाराष्ट्र अभियान राबविण्यात येत असून या अंतर्गत मार्च २०२५ ते जून २०२५ दरम्यान राज्यातील सर्व शासकीय व अनुदानित शाळांच्या शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांची अध्ययनस्तर चाचणी घेऊन त्याची माहिती VSK chatbot वर नोंदवलेली आहे.
वाचा –
ऑगस्ट २०२५ ते ऑक्टोबर २०२५ या कालावधीत “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅप” मध्ये पर्यवेक्षीय यंत्रणेतर्फे पुनर्चाचणी नोंदी करण्यात आलेल्या आहेत. सदर पुनर्चाचणीचा अहवाल दिनांक १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी प्रस्तुत कार्यालयात मा. आयुक्त (शिक्षण) महाराष्ट्र राज्य, मा. संचालक, राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद महाराष्ट्र तसेच प्राचार्य, जिल्हा शिक्षण व प्रशिक्षण संस्था (सर्व) यांच्या उपस्थितीत सादर करण्यात आलेला होता. तसेच डिसेंबर २०२५ ते फेब्रुवारी २०२६ मध्ये सर्व विद्यार्थ्यांची मासिक अध्ययन स्तर चाचणी शिक्षकामार्फत पूर्ण झालेली असून, त्याचे सविस्तर सांखिकीय विश्लेषण शिक्षण विभागाच्या सर्व अधिकाऱ्यांचे समक्ष दि.२० फेब्रुवारी २०२६ रोजी ऑनलाईन बैठकीत सादर करण्यात आलेले आहे.
तथापि, अभियानात आढळून आलेल्या “सुपर निपुण शाळा” (जेथे शाळेतील ८०% विद्यार्थ्यांनी चारही अध्ययन क्षमतांमध्ये अपेक्षित सर्वोच्च अध्ययन स्तर साध्य केले आहेत), अशा शाळांमध्ये पर्यवेक्षकीय यंत्रणेमार्फत नमुना पुनर्पडताळणी होणे आवश्यक आहे. त्यासाठी पुढीलप्रमाणे नियोजन व अंबलबजावणी करण्यात यावी.
दि. १६ मार्च २०२६ ते २० मार्च २०२६ या कालावधीत “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्ये” पर्यवेक्षीय यंत्रणेतर्फे निवडक विद्यार्थ्यांची पुनर्चाचणी करण्यात यावी. जिल्हा स्तरीय अधिकाऱ्यांनी जिल्ह्यातील व तालुक्यातील सुपर निपुण शाळा शक्यतो समान प्रमाणात ठरवून पर्यवेक्षीय यंत्रणेस शाळाभेट नियोजन आखून द्यावे. पुनर्चाचणीच्या अनुषंगाने आवश्यक बाबी म्हणजेच प्रत्येक सुपर निपुण शाळेतील, इयत्ता दुसरी ते पाचवीच्या प्रत्येक तुकडीतील यादृच्छिकपणे निवडलेल्या ठराविक (साधारण ५ किंवा ५%) विद्यार्थ्यांची यादी व त्यांची फेब्रुवारी २०२६ मधील चाचणीची स्तर नोंदणी माहिती, निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्येच उपलब्ध करून देण्यात येईल. सदर पुनर्पडताळणी फक्त सोबत जोडलेल्या शाळांचीच घेण्यात यावी. पुनर्चाचणी दरम्यान शाळेमध्ये निदर्शनास आलेल्या तफावती व इतर गंभीर बाबींचा अहवाल देखील गरजेनुसार पर्यवेक्षकीय अधिकाऱ्यांनी जिल्हास्तरावर सादर करावा. यासाठी विद्यार्थ्यांच्या मागील चाचणीची सर्व माहिती पर्यवेक्षीय यंत्रणेस उपलब्ध असेल, विद्यार्थ्यांचा आधीच्या चाचणीतील आवाज व हस्ताक्षरे देखील पाहता येईल.
याद्वारे मागील कालावधीत झालेल्या चाचणीचे नाचेको याद्वारे मागील कालावधीत झालेल्या चाचणीचे व नोंदणीचे प्रमाणीकरण होईल. पर्यवेक्षकीय यंत्रणा यांना झालेल्या कामाचे/नोंदीचे अहवाल व विश्लेषण “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्येच” तात्काळ उपलब्ध होण्याची सुविधा उपलब्ध करून दिली जाईल. त्याचबरोबर जिल्हा पातळीवरील सर्व यंत्रणेस स्वतंत्र डॅशबोर्ड उपलब्ध करून देण्यात येईल. याचा वापर पाठपुरावा व जिल्हानिहाय कृती आराखड्यासाठी करणे आवश्यक आहे.
राज्यातील सर्व शाळांची निपुण महाराष्ट्र अभियानांतर्गत अध्ययनस्तर पुनर्चाचणी व नोंदणी सुरु होत असतानाच ७,५०० पेक्षा अधिक पर्यवेक्षीय अधिकाऱ्यांना यापूर्वीच लॉगिन देण्यात आलेले आहेत व ते सुरु राहतील. यामुळे प्रत्येक पर्यवेक्षकास साधारण १ ते २ शाळांचीच पुनर्पडताळणी करण्याचे कार्य असावे असे नियोजन करावे. याव्यतिरिक्त नव्याने पर्यवेक्षक पदभार स्वीकारलेल्या पर्यवेक्षकांसाठी जिल्ह्याने अशा अधिकाऱ्यांची माहिती एकत्र
वाचा –
गोळा करूनच विहित एक्सेल नमुन्यात राज्याच्या “निपुण महाराष्ट्र अभियान” या ग्रुपमध्ये पाठवावी व mathsdept.maa.ac.in येथे इमेल करावी. त्यानुसार तात्काळ लॉगिन उपलब्ध करून देण्यात येतील.
निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्ये चाचणी घेताना पुढील कृती पायऱ्यांचा अवलंब करावाः
१) आपल्या भ्रमणध्वनीमध्ये निपुण महाराष्ट्र SCERT हे अँड्रॉईड अॅप डाउनलोड करावे. आपल्याकडे अँड्रॉईड फोन नसेल तर आपल्या सहकाऱ्याचा मोबाईल फोन वापरून त्यामध्ये आपले लॉगिन करून चाचणी घ्यावी.
२) लॉगिन करताना शिक्षण विभागात आपण नोंदविलेला संपर्क क्रमांक (मोबाईल नंबर) नोंदवावा व त्यावर आलेला OTP नोंदवून लॉगिन करावे. (प्रपत्र २ मध्ये जिल्हा व पर्यवेक्षक निहाय लॉगिन नंबर दिलेले आहेत)
३) आपल्या कार्यक्षेत्रातील सुपर निपुण शाळांपैकी आपणास जिल्ह्याने नेमून दिलेली शाळा पुनर्चाचणी निवडावी.
४) प्रत्येक शाळेतील निवडक विद्यार्थ्यांची चाचणी घेण्यात येईल. प्रत्येक वर्गात ५% किंवा किमान ५ विद्यार्थ्यांचीच पुनर्चाचणी घ्यावी. यासाठी आपोआप यादृच्छिक नमुना निवड (Random sampling) पद्धतीने विद्यार्थी निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्येच उपलब्ध करून देण्यात येतील.
५) सुपर निपुण शाळांची यादी, शाळा निवड करण्याची सुविधा, पुनर्चाचणीसाठी निवडलेल्या विद्यार्थ्यांची शिक्षकांनी केलेली स्तर नोंदणी व त्याचे पुरावे इत्यादी बाबी पर्यवेक्षकांना चाचणी घेतेवेळी अॅपमध्येच उपलब्ध करून देण्यात आलेल्या आहेत.
६) तंत्रज्ञानाच्या मदतीने विद्यार्थ्याचे वाचन, लेखन नमुने जुळवून पाहण्याची सुविधा देखील तयार करण्यात आलेली आहे.
७) विशेष गरजा असलेले विद्यार्थी (CWSN) असल्यास चाचणी जतन करण्यापूर्वी तशी नोंद करण्याची सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आलेली आहे.
८) चाचणीसाठी आवश्यक सर्व सूचना अॅपमध्ये उपलब्ध असून त्यानुसार चाचणी प्रक्रिया पूर्ण करावी.
निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्ये” पर्यवेक्षीय यंत्रणेतर्फे पुनर्चाचणी नोंदी करणे सुलभ होण्याच्या दृष्टीने ऑनलाईन प्रशिक्षण शनिवार दि. १४ मार्च २०२६ रोजी आयोजित करण्यात येणार आहे. आपल्या स्तरावरून संबंधिताना अवगत करण्यात यावे. प्रशिक्षण लिंक निपुण महाराष्ट्र अभियान या whatsapp गटावर पाठविण्यात येईल
वरीलप्रमाणे कार्यवाही होणे आवश्यक आहे. जिल्हास्तरीय पर्यवेक्षकीय यंत्रणेने आपल्या अधिनस्त शाळांची पुनर्चाचणी वेळेत होईल याची खात्री करावी.
सोबतः
१. फेब्रुवारी २०२६ मधील निपुण चाचणीनुसार पुनर्चाचणीसाठी निवडलेल्या जिल्हानिहाय सुपर निपुण शाळांची
यादी.
२. जिल्हानिहाय पर्यवेक्षक लॉगिन सद्यस्थिती व पर्यवेक्षकांची नावे.
३. नवीन पर्यवेक्षक नोंदणीसाठी विहित एक्सेल नमुना.
४. पर्यवेक्षक लॉगिन मधून पुनर्चाचणी कशी घ्यावी यासाठीचा मार्गदर्शनपर डेमो व्हिडीओ लिंक
परिपत्रक पीडीएफ प्रत लिंक (डॉ. हेमंत वसेकर भा.प्र.से.)
संचालक,
राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, महाराष्ट्र, पुणे.
प्रत माहितीस्तव सादर,
मा. प्रधान सचिव, शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग, मंत्रालय, मुंबई.
मा. आयुक्त (शिक्षण), शिक्षण आयुक्तालय महाराष्ट्र राज्य पुणे.
मा. राज्य प्रकल्प संचालक, महाराष्ट्र प्राथमिक शिक्षण परिषद, मुंबई.
मा. मुख्य कार्यकारी अधिकारी, जिल्हा परिषद (सर्व)
ALSO READ 👇
विषयः- निपुण महाराष्ट्र कार्यक्रम अंतर्गत १०० टक्के विद्यार्थ्यांची अध्ययन स्तर चाचणी व नोंदणी करणेबाबत.
संदर्भ :- निपुण महाराष्ट्र App वरील सूचना.
उपरोक्त संदर्भीय विषयाचे अनुषंगाने आपणास कळविण्यात येते की, “निपुण महाराष्ट्र कार्यक्रम” अंतर्गत निपुण महाराष्ट्र App वरील माहे मधील फेब्रुवारी २०२६ मधील अध्ययन स्तर चाचणी व नोंदणी करिता दिनांक २८.०२.२०२६ पर्यंत मुदत होती.
परंतु संदर्भीय क्रमांक नुसार अध्ययन स्तर चाचणी व नोंदणी करणेकरिता दिनांक ०५.०३.२०२६ पर्यंत मुदत देण्यात आलेली आहे. करिता कार्यक्षेत्रातील १०० टक्के विद्यार्थ्याची अध्ययन स्तर चाचणी घेवून व नोंदणी करण्यात यावी
जा.क्र/राशैसंप्रपम/ग.वि./निपुण महाराष्ट्र /२०२६/१८
दि.२०/०२/२०२६
विषय : निपुण महाराष्ट्र अभियान अंतर्गत इयत्ता २ री ते ५वी च्या सर्व विद्यार्थ्यांच्या मासिक चाचणी नियोजनाबाबत…
संदर्भ-
१) राष्ट्रीय शिक्षण धोरण – २०२०
२) शासन निर्णय क्रमांक संकीर्ण २०२१/प्र.क्र.१७९/ एसडीई-६, दिनांक २७ ऑक्टोबर २०२१
३) शिक्षण मंत्रालय, भारत सरकार यांचेकडील पत्र दि. २० ऑगस्ट २०२४ (निपुण भारत उपक्रमसुधारित लक्ष्ये)
४) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्र जा.क्र. राशैसंप्रपम/निपुण भारत अभियान/२०२४-२५/०५२२५दि.२५ ऑक्टोबर २०२४
५) शासन निर्णय क्रमांक संकीर्ण २०२१/प्र.क्र.१७९//एसडीई-६, दिनांक ०५ मार्च, २०२५
६) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्रजा.क्र. SCERT-४४.०/११/२०२५-MATHSI/१५९०९९५/२०२५ दि.०९ डिसेंबर २०२५
७) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्रजा.क्र. SCERT-४४.०/११/२०२५-MATHSI/१७२६४८०/२०२६ दि. १७ फेब्रुवारी २०२६
उपरोक्त संदर्भीय विषयान्वये, भारत सरकार यांच्या निपुण भारत अभियानांतर्गत इयत्ता २री पर्यंतच्या सर्व विद्यार्थ्यांसाठी सन २०२६-२७ पर्यंत पायाभूत साक्षरता व संख्याज्ञान कौशल्ये प्राप्त करण्याचे उद्दिष्ट देण्यात आले आहे. सद्यस्थितीत प्राथमिक स्तरावरील विद्यार्थ्यांसाठी विशेष प्रयत्न करण्याची आवश्यकता असल्याचे निदर्शनास आल्याने इयत्ता दुसरी ते पाचवीच्या सर्व विद्यार्थ्यांसाठी निपुण महाराष्ट्र अभियान राबविण्यात येत असून या अंतर्गत मार्च २०२५ ते जून २०२५ दरम्यान राज्यातील सर्व शासकीय व अनुदानित शाळांच्या शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांची अध्ययनस्तर चाचणी घेऊन त्याची माहिती VSK chatbot वर नोंदवलेली आहे.
ऑगस्ट २०२५ ते ऑक्टोबर २०२५ या कालावधीत “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅप” मध्ये पर्यवेक्षीय यंत्रणेतर्फे पुनर्चाचणी नोंदी करण्यात आलेल्या आहेत. सदर पुनर्चाचणीचा अहवाल दिनांक १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी प्रस्तुत कार्यालयात मा. आयुक्त (शिक्षण) महाराष्ट्र राज्य, मा. संचालक, राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद महाराष्ट्र तसेच प्राचार्य, जिल्हा शिक्षण व प्रशिक्षण संस्था (सर्व) यांच्या उपस्थितीत सादर करण्यात आलेला होता. तसेच डिसेंबर २०२५ व जानेवारी २०२६ मध्ये सर्व विद्यार्थ्यांची मासिक अध्ययन स्तर चाचणी शिक्षकामार्फत पूर्ण झालेली असून, त्याचे सविस्तर सांख्यिकीय विश्लेषण शिक्षण विभागाच्या सर्व अधिकाऱ्यांचे समक्ष दि.२० फेब्रुवारी २०२६ रोजी ऑनलाईन बैठकीत सादर करण्यात आलेले आहे.
सदर अभियानाचा पुढील टप्पा (मासिक मूल्यमापन) सुरु होत असून, त्याची सुनियोजित अंमलबजावणी होणे गरजेचे आहे. तथापि राज्यातील सर्व शासकीय व शासकीय अनुदानित शाळा (सर्व माध्यम) याचा चाचणीत समावेश करण्यात आलेला
आहे
अ.क्र महिना कालावधी
१ फेब्रुवारी २३ फेब्रुवारी ते २८ फेब्रुवारी २०२६
२ मार्च २३ मार्च २८ मार्च २०२६वरील नमूद कालावधी व तारखेनंतर “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्ये” चाचणी घेण्याची सुविधा बंद केली जाईल व त्यानंतर शिक्षकांना चाचणी घेता येणार नाही, ठराविक कालावधीतच चाचणी व नोंदणी पूर्ण होईल याची खात्री करावी. मराठी माध्यमात शिकणाऱ्या इयत्ता २री ते ५वी विद्यार्थ्यांची चाचणी “मराठी वाचन, मराठी लेखन, संख्याज्ञान व संख्यावरील क्रिया या चार विषयांची होणार असून, मराठी व्यतिरिक्त इतर सर्व माध्यमातील इयत्ता ३री ते ५वीच्या विद्यार्थ्यांची चाचणी फक्त “मराठी वाचन” या विषयाचीच घेण्यात यावी.
शिक्षक, मुख्याध्यापक व पर्यवेक्षकीय यंत्रणा यांना झालेल्या कामाचे/नोंदीचे अहवाल व विश्लेषण “निपुण महाराष्ट्र
(एससीईआरटीएम) अॅपमध्येच” तात्काळ उपलब्ध होण्याची सुविधा आहे. त्याचबरोबर जिल्हा पातळीवरील सर्व यंत्रणेस स्वतंत्र
डॅशबोर्ड उपलब्ध करून देण्यात आलेले आहेत. याचा वापर, पाठपुरावा व कृती आराखड्यासाठी करता येईल. पर्यवेक्षकीय
यंत्रणेची विश्लेषणाच्या कामकाजासाठी लागणाऱ्या वेळेचीही बचत होईल. अॅपमध्ये वरीलप्रमाणे सर्व माहिती अद्ययावत
केल्यानंतर शिक्षकांना व मुख्याध्यापकांनाही शाळानिहाय अहवाल देखील पाहता येणार आहे.
राज्यातील सर्व शाळांची निपुण महाराष्ट्र अभियानांतर्गत अध्ययनस्तर चाचणी व नोंदणी सुरु होत असल्याने वरीलप्रमाणे कार्यवाही होणे आवश्यक आहे. सदरील प्रक्रिया पूर्ण असलेल्या शाळेच्या शिक्षक व मुख्याध्यापकांनाच निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) या अॅपचा वापर सुयोग्य रीतीने करता येईल याची नोंद घ्यावी. पर्यवेक्षकीय यंत्रणेने आपल्या अधिनस्त शाळांची वरीलप्रमाणे कार्यवाही होईल याची खात्री करावी.
सोबत
१. निपुण महाराष्ट्र (एससीइआरटीएम) अॅप प्ले स्टोर लिंक –
https://play.google.com/store/apps/details?id=com.nipun
(डॉ. हेमंत वसेकर भा.प्र.से.)
संचालक, राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, महाराष्ट्र, पुणे.
महाराष्ट्र शासन
शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, महाराष्ट्र, पुणे ७०८, आर.बी कुमठेकर मार्ग, सदाशिव पेठ, पुणे-४११०३०.
संपर्क क्रमांक (०२०)२४४७८१२२
ईमेल: mathsdept@maa.ac.in
प्रति,
शिक्षणाधिकारी (प्राथमिक व माध्यामिक), जिल्हापरिषद (सर्व), प्रशासन अधिकारी (शिक्षण), नगरपालिका/नगरपरिषद/नगरपंचायत (सर्व) शिक्षण निरीक्षक (पश्चिम/दक्षिण/उत्तर), मुंबई
प्रत माहितीस्तव सादर,
मा. प्रधान सचिव, शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग, मंत्रालय, मुंबई.
मा. आयुक्त (शिक्षण), शिक्षण आयुक्तालय महाराष्ट्र राज्य पुणे.
मा. राज्य प्रकल्प संचालक, महाराष्ट्र प्राथमिक शिक्षण परिषद, मुंबई,
मा. मुख्य कार्यकारी अधिकारी, जिल्हा परिषद (सर्व)
मा. आयुक्त, महानगरपालिका (सर्व)
उपसंचालक, प्रादेशिक विद्या प्राधिकरण (सर्व)
प्राचार्य, जिल्हा शिक्षण व प्रशिक्षण संस्था (सर्व)
प्रत कार्यवाहीस्तव सादर,
मा. संचालक (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण) शिक्षण संचालनालय, महाराष्ट्र, पुणे
मा. संचालक (प्राथमिक शिक्षण) शिक्षण संचालनालय, महाराष्ट्र, पुणे
विभागीय शिक्षण उपसंचालक (सर्व)
हेही वाचाल –
मुदतवाढ
निपुण महाराष्ट्र अभियान अध्ययन स्तर चाचणी माहे जानेवारी २०२६ मध्ये राज्यातील २६ लाख विद्यार्थ्यांची चाचणी पूर्ण झालेली आहे. तरी उर्वरित सर्व शाळांना चाचणी पूर्ण करता यावी म्हणून, अंतिम मुदवाढ दि.३१/०१/२०२६ पर्यंत देण्यात येत आहे.
यानंतर कोणतीही मुदतवाढ दिली जाणार नाही. सर्व प्रशासकीय अधिकारी व शाळांनी नोंद घ्यावी.
राहूल रेखावार
संचालक, एससीइआरटी महाराष्ट्र, पुणे.
महाराष्ट्र शासन शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग
राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, महाराष्ट्र पुणे
दि./१२/२०२५
जा.क्र. राशैसंप्रप/मभावि/निपुण/२०२५-२६
संदर्भ- १) राष्ट्रीय शिक्षण धोरण – २०२०
२) शासन निर्णय क्रमांक संकीर्ण २०२१/प्र.क्र.१७९/ एसडीई-६, दिनांक २७ ऑक्टोबर २०२१ ३) शिक्षण मंत्रालय, भारत सरकार यांचेकडील पत्र दि.२० ऑगस्ट २०२४ (निपुण भारत उपक्रम सुधारित लक्ष्ये)
४) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्र जा.क्र. राशैसंप्रपम/निपुण भारत अभियान / २०२४-२५/०५२२५ दि. २५ ऑक्टोबर २०२४
५) शासन निर्णय क्रमांक संकीर्ण २०२१/प्र.क्र.१७९//एसडीई-६, दिनांक ०५ मार्च, २०२५ ६) प्रस्तुत कार्यालयाचे पत्र जा.क्र. राशैसंप्रपम/निपुण भारत अभियान/२०२५-२६/दि.२० ऑगस्ट २०२५
उपरोक्त संदर्भीय विषयान्वये, भारत सरकार यांच्या निपुण भारत अभियानांतर्गत इयत्ता २ री पर्यंतच्या सर्व विद्यार्थ्यांसाठी सन २०२६-२७ पर्यंत पायाभूत साक्षरता व संख्याज्ञान कौशल्ये प्राप्त करण्याचे उद्दिष्ट देण्यात आले आहे. सद्यस्थितीत प्राथमिक स्तरावरील विद्यार्थ्यांसाठी विशेष प्रयत्न करण्याची आवश्यकता असल्याचे निदर्शनास आल्याने इयत्ता दुसरी ते पाचवीच्या सर्व विद्यार्थ्यांसाठी निपुण महाराष्ट्र अभियान राबविण्यात येत असून या अंतर्गत मार्च २०२५ ते जून २०२५ दरम्यान राज्यातील सर्व शासकीय व अनुदानित शाळांच्या शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांची अध्ययनस्तर चाचणी घेऊन त्याची माहिती VSK chatbot वर भरलेली आहे.
मुदत वाढ
तसेच ऑगस्ट २०२५ ते ऑक्टोबर २०२५ दरम्यान “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅप मध्ये पर्यवेक्षीय यंत्रणेतर्फे पुनर्चाचणी नोंदी करण्यात आलेल्या आहेत. सदर पुनर्चाचणीचा अहवाल दिनांक १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी प्रस्तुत कार्यालयात मा. आयुक्त (शिक्षण) महाराष्ट्र राज्य, मा. संचालक, राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद महाराष्ट्र तसेच प्राचार्य, जिल्हा शिक्षण व प्रशिक्षण संस्था (सर्व) यांच्या उपस्थितीत सादर करण्यात आलेला आहे.
सदर अभियानाचा पुढील टप्पा (मासिक मूल्यमापन) सुरु होत असून, त्याची सुनियोजित अंमलबजावणी होणे गरजेचे आहे. यासाठी शालेय शिक्षण विभागांतर्गत असलेल्या सर्व शासकीय, शासकीय अनुदान प्राप्त शाळांचा समावेश केलेला आहे. यासाठी आवश्यक पूर्वतयारीच्या अनुषंगाने सर्व मुख्याध्यापक व शिक्षकांचा समावेश अॅपमध्ये शालार्थ पोर्टलद्वारे करण्यात आलेला आहे. तथापि चाचणी व मूल्यमापन प्रक्रियेचे अधिक सुलभीकरण होण्यासाठी यातील संबंधितांचा शालार्थ प्रणालीतील नोंदणीकृत संपर्क क्रमांक हाच त्यांचा लॉगिन आयडी असेल. शालार्थ पोर्टल मधील बदलानुसार आता शिक्षक व मुख्याध्यापक याची शाळा व इतर माहिती अॅपमध्ये दिसणार आहे. कार्यक्रमाचे नियोजन पुढील प्रमाणे असेल,
वरील नमूद कालावधी व तारखेनंतर “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्ये” चाचणी घेण्याची सुविधा बंद केली जाईल व त्यानंतर शिक्षकांना चाचणी घेता येणार नाही, ठराविक कालावधीतच चाचणी व नोंदणी पूर्ण होईल याची खात्री करावी. डिसेंबर व्यतिरिक्त या शैक्षणिक वर्षात अध्ययनस्तर चाचणी व नोंदणी प्रक्रिया पुढील वेळापत्रकाप्रमाणे पूर्ण करण्यात यावी.
अ.क्र. महिना कालावधी
१ जानेवारी
१९ जानेवारी ते २४ जानेवारी २०२६
२ फेब्रुवारी
२३ फेब्रुवारी ते २८ फेब्रुवारी २०२६
३ मार्च
२३ मार्च २८ मार्च २०२६
शिक्षक, मुख्याध्यापक व पर्यवेक्षकीय यंत्रणा यांना झालेल्या कामाचे/नोंदीचे अहवाल व विश्लेषण “निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्येच” तात्काळ उपलब्ध होतात. जिल्हा पातळीवरील सर्व यंत्रणेस स्वतंत्र डॅशबोर्ड उपलब्ध होणार असल्याने याचा वापर, पाठपुरावा व कृती आराखड्यासाठी करता येईल. पर्यवेक्षकीय यंत्रणेची विश्लेषणाच्या कामकाजासाठी लागणाऱ्या वेळेचीही बचत होईल. अॅपमध्ये वरीलप्रमाणे सर्व माहिती अद्ययावत केल्यानंतर शिक्षकांना व मुख्याध्यापकांनाही पर्यवेक्षक पुनर्चाचणीचा शाळानिहाय (ऑगस्ट २०२५) अहवाल देखील पाहता येणार आहे.
राज्यातील सर्व शाळांची निपुण महाराष्ट्र अभियानांतर्गत अध्ययनस्तर चाचणी व नोंदणी सुरु होत असल्याने वरीलप्रमाणे कार्यवाही होणे आवश्यक आहे. सदरील प्रक्रिया पूर्ण असलेल्या शाळेच्या शिक्षक व मुख्याध्यापकांनाच निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) या अॅपचा वापर सुयोग्य रीतीने करता येईल याची नोंद घ्यावी. पर्यवेक्षकीय यंत्रणेने आपल्या अधिनस्त शाळांची वरीलप्रमाणे कार्यवाही होईल याची खात्री करावी.
सोबत _ प्रपत्र १: संपूर्ण प्रक्रिया (क्रमशः) तक्ता.
प्रपत्र २: शालार्थ २.० मध्ये संपर्क नोंदणीसाठी मुख्याध्यापकांना मार्गदर्शनपर डेमो व्हिडीओ.
Date: 09-12-2025
22:49:59 (राहूल रेखावार भा.प्र.से.)
संचालक,
राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद,
महाराष्ट्र, पुणे.
Nipun Maharashtra SCERTM App Link
निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम)
अॅप लिंकः
https://play.google.com/store/apps/details?id=com.nipun
प्रपत्र २
शालार्थ २.० येथे मुख्याध्यापकांनी करावयाची कृती
१. मुख्याध्यापकांनी स्वतःचे शालार्थ आयडी वापरून शालार्थ पोर्टल मध्ये लॉगिन करावे.
२. शालार्थ २.० हा पर्याय निवडावा.
३. येथे स्वतःचा योग्य संपर्क क्रमांक नोंदवावा. (या क्रमांकानेच आपल्याला निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅप वापरता येणार आहे)
४. शाळेत कार्यरत सर्व शिक्षक शालार्थ पोर्टल मध्ये आपल्याच यु-डायस मध्ये नोंदणीकृत असल्याची खात्री करावी.
५. माहितीच्या नोंदणीची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यावर डीडीओ-२ यांची मान्यता (approval) घ्यावी.
६. यानंतर २४ तासानी मुख्याध्यापक व शिक्षक निपुण महाराष्ट्र (एससीईआरटीएम) अॅपमध्ये लॉगिन करू शकतील.
पुढील डेमो व्हिडीओ पाहून आपण वरीलप्रमाणे कृती करू शकाल
डेमो व्हिडीओ लिंक (मुख्याध्यापक माहिती अद्ययावत करणे)
https://www.youtube.com/watch?v=j۹۷UJRYCalg
डेमो व्हिडीओ QR Code –